Trądzik - metody leczenia

Trądzik powstaje w mieszkach włosowych. Do nich wydzielany jest łój z gruczołów łojowych. Najczęściej występuje na twarzy, plecach, ramionach i klatce piersiowej. Trądzik jest chorobą skóry, której często towarzyszy stan zapalny. Powstają wtedy zmiany zapalne „pryszcze”. Jeżeli trądzik nie jest leczony mogą po nim pozostać przebarwienia na skórze (plamy) oraz blizny, które zostaną na całe życie.

Najpopularniejsze preparaty do leczenia trądziku

Wybór metody leczenia zależy od postaci trądziku. Łagodne postacie wymagają jedynie leczenia miejscowego, w ciężkich stosuje się leczenie skojarzone - zewnętrzne i ogólne. W leczeniu ogólnym stosuje się antybiotyki, izotretinoinę oraz witaminy o działaniu przeciwłojotokowym.

Nadtlenek benzolu

Należy do leków najczęściej stosowanych w trądziku. Dostępnymi na rynku preparatami nadtlenku benzoilu są: Benzacne 5 i 10%, Oxy oraz preparaty złożone: Clearasil - Ultra (nadtlenek benzoilu + krzemian glinu), Acnidazil (nadtlenek benzoilu + mikonazol). Istnieją również preparaty nadtlenku benzoilu z dodatkiem siarki, imidazoli, hydroksychinolonu, kwasu glikolowego oraz mleczanu cynku.


Antybiotyki

Są dostępne w leczeniu trądziku od wielu lat w różnych postaciach. Ze względu na działanie przeciwbakteryjne, miejscowa antybiotykoterapia jest szczególnie wskazana w przypadku trądziku grudkowo-krostkowego. Ograniczeniem antybiotykoterapii jest stosunkowo częste występowanie oporności bakterii oraz bardzo rzadko - reakcji alergicznych.

Kwas azelainowy

Jest często stosowany w terapii miejscowej trądziku. Często wchodzi w skład kremów. Charakteryzuje się wielokierunkowym mechanizmem działania: poza działaniem przeciwbakteryjnym wykazuje aktywność keratolityczną i przeciwzaskórnikową. Dzięki hamowaniu melanogenezy znajduje zastosowanie w usuwaniu przebarwień pozapalnych. Jego skuteczność jest porównywalna z innymi preparatami do stosowania miejscowego.

Retinoidy

Są coraz częściej stosowane w terapii miejscowej trądziku. Należy tu wymienić następujące preparaty: tretynoinę (kwas witaminy A, kwas all-trans witaminy A), izotretynoinę (kwas 13-cis witaminy A) oraz ostatnio wprowadzone adapalen i tazaroten. Działanie retinoidów polega na normalizacji procesów złuszczania w obrębie przewodów wyprowadzających gruczołów łojowych, umożliwieniu ewakuacji wydzieliny gruczołów i w efekcie na znacznym ograniczeniu komedogenezy.

Pochodne witaminy A

Stały się przełomem w leczeniu trądziku. Kwas 13-cis witaminy A, czyli izotretynoiny (Roaccutane, Accutane) ma wielokierunkowy mechanizm działania. Poza działaniem keratolitycznym i przeciwłojotokowym (dodatkowo zmniejsza wymiary gruczołów łojowych), wywiera efekt przeciwzapalny (hamując chemotaksję leukocytów) oraz przeciwbakteryjny. Terapię można rozpocząć dopiero po wykluczeniu ciąży i zapewnieniu skutecznej antykoncepcji w trakcie i do 2 miesięcy po zakończeniu leczenia. Izotretynoina wykazuje duże działanie teratogenne. Lek należy stosować w dawce 0,5-1,0 mg/kg/dobę do łącznej dawki przynajmniej 120 mg/kg masy ciała. Przy takim dawkowaniu terapia trwa ok. 4-7 miesięcy. W czasie leczenia, ze względu na zmniejszenie łojotoku i znaczne wysuszenie skóry, nie ma potrzeby stosowania dodatkowych leków miejscowych przeciwtrądzikowych. Po ustąpieniu zmian chorobowych zaleca się kontynuować terapię przez kolejne 2 miesiące. W razie konieczności można kurację powtórzyć po 6 miesiącach.