Choroba lokomocyjna

Wszelkie bodźce związane z oddziaływaniem sił grawitacji i przyspieszeń są rejestrowane przez narząd równowagi, zwany błędnikiem. Znajduje się on w uchu wewnętrznym i składa się z labiryntu trzech półkolistych kanałów, ułożonych w trzech płaszczyznach prostopadłych względem siebie. Labirynt ten jest pierwszym narządem, który rejestruje informacje o zmianie wielkości i kierunku zewnętrznych sił oddziałujących na nasz organizm.
Dane te są natychmiast wysyłane do mózgu, by układ autonomiczny zdążył dostosować narządy ciała do nowej sytuacji. Dzięki zsynchronizowanej pracy błędnika i układu autonomicznego pływanie łodzią po spokojnym jeziorze jest przyjemnym odpoczynkiem. Natomiast silne kołysanie na wysokiej fali lub gwałtowne przyspieszenie i hamowanie samochodu powoduje, że nadmiernie pobudzony błędnik z powodu zbyt szybko zmieniających się informacji nie nadąża przekazywać ich do układu autonomicznego i dalej do narządów.

Zapobieganie

Zajmij miejsce, przy którym ruch przeszkadza najmniej: w samolocie pomiędzy płatami nośnymi, w podróżach morskich w śródokręciu, w autobusie z przodu za przednią osią.

Na statku lub w samolocie postaraj się tak usadowić, by widzieć horyzont lub okolicę. Taki widok przekazuje narządowi wzroku wrażenie pokrywające się z tym, co rejestruje zmysł równowagi. Najtrudniejsza jest sytuacja we wnętrzu statku. Przestrzeń jest tutaj optycznie stała, lecz zmysł równowagi otrzymuje przeciwne wrażenia.

• W czasie płynięcia nie powinno się czytać.
• Pusty żołądek nie chroni przed chorobą lokomocyjną. Wskazane są lekkie posiłki przed i w czasie podróży,
• Leki zapobiegające należy brać jedną do dwóch, godzin przed podróżą.

Postępowanie po wystąpieniu choroby lokomocyjnej

Ułóż się w miarę możliwości płasko, nogi oprzyj wyżej, oddy­chaj głęboko i zamknij oczy. Gdy z powodu nudności nie można zażyć leków, wskazane są czopki

Osoby cierpiące na chorobę lokomocyjną powinny:

• zawsze siadać przodem do kierunku jazd;
  
  
• w autobusie i pociągu wybierać miejsce jak najdalej od osi kół, w samolocie zaś usiąść w okolicy skrzydeł;
  
  
• przed wyjazdem zjeść tylko lekki posiłek, nie pić napojów gazowanych;
  
  
• w czasie jazdy patrzeć na horyzont - stabilny punkt w krajobrazie; natomiast obserwacja migających drzew czy słupów wzmaga dolegliwości chorobowe;
  
  
• jeśli to możliwe, wybrać pozycję półleżącą, ze stabilnym podparciem głowy;
  
  
• często wietrzyć pojazd, a także robić krótkie odpoczynki na świeżym powietrzu;
  
  
• wypocząć i wyspać się przed podróżą;
  
  
• gdy wystąpią mdłości, zamknąć oczy i głęboko oddychać, otworzyć okno i zaczerpnąć świeżego powietrza, nie jeść natomiast żadnych stałych pokarmów, najwyżej wypić trochę niegazowanej wody;
  
  
• zaopatrzyć się w torebki foliowe.
  
  

Trzeba pamiętać, że wymioty powodują odwodnienie i po zakończeniu podróży należy uzupełnić niedobór płynów.